Özellikle  geceleri yatağa girince başlayan ancak bazen uzun süreli hareketsiz kalındığı durumlarda gündüzleri de ortaya çıkabilen, kişiyi huzursuz eden, bacaklarda ve  bazen kollarda da olabilen karıncalanma, çekilme, uyuşma, ağrı gibi ifadeler ile tanımlanan bir sendromdur.  Huzursuz bacaklar sendromuna (HBS) sahip  bazı  hastalar  uykuya dalmakta çok zorlanırlar.  Şikayetlerini geçirmek için yataktan kalkıp gezinirler, yatakta bacaklarını oynatırlar, bacaklarına masaj yaparlar;  ancak uykusuzluktan  yorgun düşünce uyuyabilirler.

Hastalar bu şikayeti; bacaklarım sıkılıyor, geriliyor, atıyor gibi ifadeler ile tanımlayabilirler. Bazen de bu rahatsızlığı  tarif edememenin  verdiği sıkıntı ile hekime baş vurmaktan kaçınırlar . Şikayetler genellikle hasta uyumak amacı ile yattığı zaman ortaya çıkar ve hastanın uykuya dalmasını zorlaştırır , sık uyku bölünmelerine neden olabilir.  Bu nedenle bu hastalar genellikle gündüz uyuklamaya meğilidirler. Uzun süre otobüs yolculuğu yapmak, tiyatro ve  sinemada uzun süreli hareketsiz oturmak bu hastalar için eziyet haline gelebilir.

Çalışmalar HBS sıklığının %2-15 olduğunu göstermektedir. Ancak, hekimlerin bu hastalık konusundaki bilgilerinin yetersiz olması, hastaların hafif ya da orta ağırlıktaki vakaların doktora başvurmamaları ve yanlış tanılar konması nedeniyle eldeki veriler gerçeği yansıtmamaktadır. Araştırmalar sonrasında  HBS nin kansızlığı olan hastalarda daha sık  görüldüğü saptanmıştır. Ayrıca antidepresan kullanımı, diyabet, kronik alkol kullanımı , vitamin B12 eksikliği  de   sık rastlanan  nedenler arasındadır. Hastalar nöroloji uzmanına başvurduğu taktirde kolaylıkla teşhis  ve tedavi  edilebilen , tedavi edilmediği zaman hastanın yaşam kalitesini çok  düşüren bir durumdur.

ÇOCUKLARDA HUZURSUZ BACAKLAR SENDROMU

Genetik ve çevresel faktörlerin yol açtığı kompleks bir hastalık olan HBS, erişkin yaşlarda daha iyi bilinmekle ve tanımlanmakla beraber, çocukluk çağında da bebeklikten itibaren görülebilmektedir. Genel olarak erişkin yaşlarda görülen HBS,  çocuklarda sanıldığından daha yaygındır. Tanının esas olarak hastanın öyküsüne dayanarak konması nedeniyle, hekimlerin ayırıcı tanıda HBS’yi düşünmesi ve anamnezde sorgulaması önemlidir. Özellikle uyku bozukluğu olan, ya da büyüme ağrısı düşünülen çocuklarda  mutlaka akla getirilmelidir.

Çocukluk çağında HBS ile ilgili çok az yayın bulunmaktadır. Ancak günümüzde bu sayı artmaktadır. HBS’ li çocuklarda  gece uyku kalitesinde bozulmaya bağlı gündüz dikkat eksikliği ve  buna bağlı öğrenme güçlüğü  olabilir, bu nedenle bu  çocukların bazıları dikkat eksikliği-hiperaktivite sendromu (DEHS) olarak eksik ya da yanlış tanı alabilmektedirler. Son çalışmalar DEHS olan çocuklar ile HBS arasında yakın ilişkinin olduğunu, DEHS olan çocuklarda daha sık HBS saptandığını, hatta DHEH’nin  HBS’nin  semptomu olabileceğini belirtmektedir Bu nedenle hiperaktif çocukların ayırıcı tanısında mutlaka HBS de düşünülmelidir. Böylece hem gereksiz yere incelemelerin yapılması, hem de yan etkisi fazla olan tedavilerin uygulanması önlenebilinir.

Çocuklarda da erişkinlerde olduğu gibi, bacaklarda rahatsızlık hissi, uykuya dalma ve uykunun sürdürülememesi problemleri görülebilir. Bazı çocuklarda HBS’ye bağlı rahatsızlık hisleri, “büyüme ağrısı” tanısı ile yanlış olarak değerlendirilmektedir. Ancak büyüme ağrıları özellikle hızlı büyüyen çocuklarda görülür; hareketsizlik ya da uyku sırasında ortaya çıkma ve hareketle rahatlama gibi bir özellik göstermez.

Bacak ağrısı olmayan ya da çok ılımlı olan vakalarda uyku sırasında görülen bacak atmaları öykünün derinleştirilmesi için uyarıcı olabilir.

www.bursanoroloji.net  /  www.bursanoroloji.net

Diğer Yazılar